Leer- en onderzoekscyclus - stap 3

Vele wegen naar Rome : welke onderzoeksinstrumenten?
Onderzoek op de Tafelronde

De hoofdvraag zoals die op dit moment geformuleerd is: Op welke manier kan de Tafelronde aan de hand van leerlijnen en ontwikkelingslijnen het taalonderwijs (aanvankelijk lezen en spelling) systematisch in kaart brengen (plannen, meten, volgen) in groep 3?
 
Stap 3, de fase waarin we ons nu bevinden, bestaat uit het kiezen van onderzoeksinstrumenten. Voor dit onderzoek is gekozen voor literatuuronderzoek, de gestructureerde discussie, observatie en interview.
Als ik één van de studenten vraag welk onderzoeksinstrument haar het meest aanspreekt, vertelt ze over de observaties: “daarvan leer ik zelf ook veel: hoe zie ik bepaalde dingen terug in de groep, hoe gaan bepaalde dingen?”
De gestructureerde discussie ziet ze als een uitdaging. “Hierin kan iedereen zijn mening geven, en ikzelf ook. Wie weet inspireer ik anderen wel!” zegt ze met een glimlach. Het lijkt haar ook wel lastig, omdat je je goed moet focussen op je einddoel: wat wil je bereiken, welke info moet je eruit zien te halen? “Ik ben ook wel benieuwd of we dat goed kunnen leiden, zo’n discussie, want met leerkrachten is dat toch wel wat anders dan met kinderen…”, zegt ze, weer met een glimlach op haar gezicht. In overleg met de kartrekker wordt bekeken op welke manier dit het beste aangepakt kan worden.
Het literatuuronderzoek lijkt aanvankelijk het makkelijkst, en dat is iets waar de studenten ook al snel mee kunnen beginnen. Toch blijkt dit niet altijd zo heel eenvoudig te zijn, omdat ze een aantal keren ontdekken dat er soms geen eenduidige definitie te vinden is in de theorie, en dat deze vooral in samenspraak met het team/de school vastgesteld moet worden. Zo ontstaat het zoeken naar een werkdefinitie voor de Tafelronde wat betreft ‘ontwikkeling’, waarop het antwoord gevonden moet worden d.m.v. de gestructureerde discussie.
Het onderzoeksproces zit vol verrassingen en onverwachte wendingen. Soms is er enige frustratie, doordat dingen waarin veel tijd is gestoken, aangepast/veranderd moeten worden en een ander pad gevolgd moet gaan worden. Wat als heel waardevol wordt ervaren, is dat teamleden meedenken en kritisch meekijken. De student vertelt: “ik vraag me constant af hoe het verder zal gaan, het blíjft leuk, en er zijn dus vele wegen die naar Rome leiden!”

Yvette ten Barge, interne coach De Tafelronde
Januari 2009